Οι υπήκοοι του Ηνωμένου Βασιλείου, οι οποίοι είναι σύντροφοι σε σταθερή σχέση δεόντως αποδεδειγμένη με τα πρόσωπα που καλύπτονται από το άρθρο 10 παρ. 1 στοιχείο β) της Συμφωνίας Αποχώρησης (βασικοί κάτοχοι δικαιώματος), καλύπτονται κατά περίπτωση από τις διατάξεις των παρ. 2, 3 και 4 του άρθρου 10 της Συμφωνίας Αποχώρησης και χορηγούνται με το έγγραφο διαμονής του άρθρου 18 παρ. 4 της Συμφωνίας σύμφωνα με τις προϋποθέσεις της υπ’ αριθ. 4000/1/113-α΄ από 14.10.2020 Κοινής Υπουργικής Απόφασης. Ειδικότερα:
- Άρθρο 10 παράγραφος 2 της Συμφωνίας Αποχώρησης: Σύντροφοι σε σταθερή σχέση που διέμεναν ήδη στην ελληνική επικράτεια
Σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 2 της Συμφωνίας Αποχώρησης τα πρόσωπα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχείο β) της οδηγίας 2004/38/ΕΚ (σύντροφοι σε σταθερή σχέση) και των οποίων η διαμονή διευκολυνόταν από την Ελλάδα σύμφωνα με την εθνική της νομοθεσία πριν από τη λήξη της μεταβατικής περιόδου σύμφωνα με το άρθρο 3 παράγραφος 2 της εν λόγω οδηγίας (Άρθρο 3 παρ. 2 του π.δ. 106/2007, ως τροποποιήθηκε) διατηρούν το δικαίωμα διαμονής τους στην Ελλάδα σύμφωνα με το Μέρος Δεύτερο της Συμφωνίας, υπό την προϋπόθεση ότι συνεχίζουν να διαμένουν στη Χώρα μετά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου.
- Άρθρο 10 παράγραφος 3 της Συμφωνίας Αποχώρησης: Σύντροφοι σε σταθερή σχέση των οποίων η αίτηση εκκρεμεί
Σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 3 της Συμφωνίας Αποχώρησης, η παράγραφος 2 του άρθρου 10 της Συμφωνίας Αποχώρησης εφαρμόζεται επίσης σε πρόσωπα που εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής του άρθρου 3 παράγραφος 2 στοιχεία β) της οδηγίας 2004/38/ΕΚ, τα οποία υπέβαλαν αίτηση διευκόλυνσης της εισόδου και της διαμονής πριν από τη λήξη της μεταβατικής περιόδου και των οποίων η διαμονή διευκολύνεται από την Ελλάδα σύμφωνα με την εθνική του νομοθεσία μετά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου (άρθρα 2 και 10 της υπ’ αριθ. 4000/1/113-α΄από 14-10-2020 Κοινής Υπουργικής Απόφασης).
- Άρθρο 10 παράγραφος 4 της Συμφωνίας Αποχώρησης: Σύντροφοι σε σταθερή σχέση που διαμένουν εκτός της ελληνικής επικράτειας πριν τη λήξη της μεταβατικής περιόδου
Σύμφωνα με το άρθρο 10 παρ. 4 της Συμφωνίας Αποχώρησης, με την επιφύλαξη τυχόν ιδίου δικαιώματος διαμονής των ενδιαφερόμενων προσώπων και σύμφωνα με την εθνική νομοθεσία της (άρθρο 2 της υπ’ αριθ. 4000/1/113-α΄από 14-10-2020 Κοινή Υπουργική Απόφαση) και με το άρθρο 3 παράγραφος 2 στοιχείο β) της οδηγίας 2004/38/ΕΚ, η Ελλάδα διευκολύνει την είσοδο και τη διαμονή του/της συντρόφου με τον/την οποίο/-α το πρόσωπο που αναφέρεται στην παράγραφο 1 του άρθρου 10 έχει σταθερή σχέση, δεόντως αποδεδειγμένη, εάν ο/η εν λόγω σύντροφος διέμενε εκτός της Ελλάδας πριν από τη λήξη της μεταβατικής περιόδου, υπό την προϋπόθεση ότι η σχέση ήταν σταθερή πριν από τη λήξη της μεταβατικής περιόδου και συνεχίζεται κατά τον χρόνο υποβολής αίτησης διαμονής από τον/τη σύντροφο δυνάμει του Μέρους Δεύτερο της Συμφωνίας Αποχώρησης.
Η κατηγορία αυτή καλύπτει όλες τις άλλες μακροχρόνιες «σταθερές» σχέσεις, τόσο μεταξύ προσώπων διαφορετικού φύλου όσο και μεταξύ προσώπων του ιδίου φύλου. Η απαίτηση ως προς τη σταθερότητα της σχέσης αξιολογείται υπό το πρίσμα του σκοπού της οδηγίας 2004/38/ΕΚ να διατηρηθεί η ενότητα της οικογένειας με ευρύτερη έννοια (βλέπε αιτιολογική σκέψη 6 της οδηγίας).
Τα εν λόγω πρόσωπα θα πρέπει να είναι σε σταθερή σχέση κατά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου και να εξακολουθούν να είναι σε σταθερή σχέση κατά τον χρόνο που υποβάλλουν αίτηση διαμονής στην Ελλάδα βάσει της συμφωνίας.
Η διάταξη αυτή καλύπτει επίσης τα πρόσωπα που ήταν σε σταθερή σχέση κατά τη λήξη της μεταβατικής περιόδου και βρίσκονται σε έγγαμη σχέση με τον/τη δικαιούχο κατά τον χρόνο που υποβάλλουν την αίτηση διαμονής στην Ελλάδα βάσει της Συμφωνίας Αποχώρησης.
Όσον αφορά την απόδειξη της σταθερής σχέσης σημειώνεται ότι δεν υφίστανται εθνικοί κανόνες που να προβλέπουν ένα ελάχιστο χρονικό διάστημα ως κριτήριο για το αν μια συμβίωση μπορεί να θεωρηθεί σταθερή. Ως αποδεικτικό στοιχείο μπορεί να χρησιμοποιηθεί οποιοδήποτε πρόσφορο μέσο. Ενδεικτικά στοιχεία που μπορούν να τεκμηριώσουν την ύπαρξη δεόντως αποδεδειγμένης de facto σταθερής σχέσης είναι:
-η απόδειξη της ύπαρξης στενής σχέσης για μεγάλο χρονικό διάστημα·
-η απόδειξη της κοινής γονικής μέριμνας για ένα ή περισσότερα παιδιά και της ισότιμης συμμετοχής στην άσκηση της εν λόγω ευθύνης·
-η απόδειξη της από κοινού ανάληψης σοβαρής μακροπρόθεσμης νομικής ή οικονομικής δέσμευσης (π.χ. ενυπόθηκο δάνειο για την αγορά κατοικίας κ.ά.)·
-απόδειξη κοινής κατοικίας ή νοικοκυριού·
-σε περίπτωση που οι σύντροφοι δεν ζουν μαζί, απόδειξη της κανονικότητας και της συχνότητας των επαφών τους.
Σημειώνεται ότι οι αρμόδιες αστυνομικές Υπηρεσίες προβαίνουν σε διεξοδική εξέταση της προσωπικής κατάστασης των ενδιαφερόμενων προσώπων και αιτιολογούν κάθε άρνηση εισόδου ή διαμονής των προσώπων αυτών.
