Αρχική | Σύνδεσμοι | Χάρτης του site | Επικοινωνία | Διαύγεια
 
Ελληνική Αστυνομία Τύπος και Μ.Μ.Ε. Οδηγός του Πολίτη Στατιστικά Στοιχεία Πεσόντες στο καθήκον Αστυνομικοί Αστυνομική Ακαδημία Κοινωνικές δράσεις Περιοδικό "Αστυνομική Ανασκόπηση" Υλικό Αρχείου

Παραχάραξη Μεγέθυνση κειμένου Σμίκρυνση κειμένου Εκτύπωση Ηλεκτρονική Διεύθυνση

Τι κάνουμε όταν εντοπίζουμε παραχαραγμένα €υρώ;

Εισαγωγή

Το εγχειρίδιο αυτό εκπονήθηκε ως βοήθημα για εκείνους τους αστυνομικούς οι οποίοι δεν είναι εξοικειωμένοι με το φαινόμενο της παραχάραξης κερμάτων και χαρτονομισμάτων, με σκοπό να τους βοηθήσει στην αναγνώριση των παραχαραγμένων ευρώ και να τους παρουσιάσει εν συντομία τα πρώτα μέτρα που πρέπει να λάβουν αμέσως μόλις εντοπίσουν ένα αμφιβόλου γνησιότητας ευρώ.

Το εγχειρίδιο καταρτίστηκε σε συνεργασία με την Αυστρία, το Βέλγιο, τη Γαλλία, τη Γερμανία, την Ιταλία, την Ευρωπόλ, την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, την Ευρωπαϊκή Επιτροπή/OLAF, το Ευρωπαϊκό Τεχνικό και Επιστημονικό Κέντρο (ETΕΚ) και την Ιντερπόλ.

Η έκδοσή του συγχρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα Pericles της Ευρωπαϊκής Επιτροπής/OLAF.

Χαρτονομίσματα

Αμφιβόλου γνησιότητας χαρτονομίσματα

ΠΡΟΣΟΧΗ!

Μην στηρίζεστε σε ένα και μόνο χαρακτηριστικό ασφαλείας. Είναι απολύτως αναγκαίο να ελέγχετε αρκετά από τα χαρακτηριστικά ασφαλείας που αναφέρονται στη συνέχεια.

1. Έλεγχος με την αφή

Νιώστε τη γενική αίσθηση που αφήνει η επαφή με το χαρτονόμισμα. Τα παραχαραγμένα χαρτονομίσματα δίνουν συχνά την αίσθηση του μαλακού, χωρίς το χαρακτηριστικό «τρίξιμο» που κάνουν τα γνήσια. Το χαρτί τους δεν πρέπει να δίνει υπερβολικά την αίσθηση του λείου ή του γυαλιστερού.

Ελέγξτε τη δομή της εσώγλυφης εκτύπωσης (βαθυτυπία, intaglio) η οποία εξέχει ελαφρά στην πρόσθια όψη του χαρτονομίσματος. Μεταξύ της γραμμής που αφορά τα δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας και του πολυψήφιου αριθμού εμφανίζεται ένα πλέγμα (κάνναβος) κάθετων γραμμών.

Εάν ξύσετε με το νύχι αυτές τις έντονες κάθετες γραμμές διαπιστώνετε έναν χαρακτηριστικό ήχο και μια ιδιαίτερη υφή.

2. Έλεγχος με το μάτι

Ελέγξτε τη συνολική εμφάνιση της εικόνας. Στα γνήσια χαρτονομίσματα η εικόνα είναι καθαρή με έντονες αντιθέσεις, ιδίως όσον αφορά το αρχιτεκτονικό σχέδιο στην εμπρόσθια όψη. Η εικόνα δεν πρέπει να είναι θολή ή θαμπή.

Όταν το κοιτάτε σε διερχόμενο φωτισμό, το πολυτονικό υδατογράφημα επαναλαμβάνει το κύριο αρχιτεκτονικό σχέδιο του χαρτονομίσματος (πύλες ή παράθυρα). Πρέπει να εμφανίζει τις χαρακτηριστικές φωτοσκιάσεις, πρέπει δηλαδή να υπάρχουν τμήματα που είναι φωτεινότερα καθώς και τμήματα που είναι πιο σκοτεινά από την υπόλοιπη επιφάνεια του χαρτιού. Τα γνήσια πολυτονικά υδατογραφήματα δεν έχουν πολύ έντονες γραμμές αλλά χαρακτηρίζονται πάντοτε από την απαλή μετάβαση από το φωτεινό στο σκοτεινό.

Το ηλεκτροτυπικό υδατογράφημα βρίσκεται κάτω από το πολυτονικό υδατογράφημα. Σε αυτό αναγράφεται η αξία του χαρτονομίσματος. Ο αριθμός αυτός φαίνεται πολύ φωτεινός όταν κοιτάτε το χαρτονόμισμα σε διερχόμενο φως, ενώ εμφανίζεται σκοτεινός εάν το τοποθετήσετε επάνω σε μια σκοτεινή επιφάνεια.

Η ταινία ασφαλείας βρίσκεται ενσωματωμένη στο χαρτονόμισμα. Εμφανίζεται ως σκοτεινή γραμμή εάν κοιτάξετε το χαρτονόμισμα σε διερχόμενο φωτισμό. Στην ταινία ασφαλείας αναγράφεται η αξία του χαρτονομίσματος και η λέξη EURO. Το κείμενο αυτό διαβάζεται από αριστερά προς τα δεξιά και αντίστροφα, έτσι ώστε να μπορεί να διαβαστεί εύκολα και από τις δύο πλευρές του χαρτονομίσματος.

Εάν το κοιτάξουμε σε κάθετο φωτισμό, εμφανίζεται στο ολόγραμμα ή στην ολογραφική λωρίδα το λογότυπο €. Επιπλέον, η ονομαστική αξία καθίσταται ορατή με θετικούς και αρνητικούς χαρακτήρες.

Στη γωνία που βρίσκεται πάνω από το υδατογράφημα εμφανίζονται ορισμένοι «ημιτελείς» αριθμοί στην εμπρόσθια και την οπίσθια όψη.

Εάν τις κοιτάξουμε μπροστά στο φως, αυτές οι δύο εικόνες συνδυάζονται σχηματίζοντας έναν πλήρη αριθμό.

Προσοχή! Οι επιδέξιοι παραχαράκτες αναπαράγουν πολύ καλά αυτό το χαρακτηριστικό. Είναι ιδιαίτερα σημαντικό επομένως να μην το χρησιμοποιούμε ως αποκλειστικό κριτήριο για τη γνησιότητα ή μη ενός χαρτονομίσματος!

3. Εξέταση υπό γωνία

Στα χαρτονομίσματα μεγαλύτερης ονομαστικής αξίας (50 ευρώ και άνω) το ολόγραμμα εμφανίζει το κύριο αρχιτεκτονικό σχέδιο (παράθυρο/πύλη), το οποίο εναλλάσσεται με τον αριθμό που δηλώνει την αξία του χαρτονομίσματος εάν το κοιτάξουμε υπό γωνία. Επιπλέον, ομόκεντροι κύκλοι με τα χρώματα του ουράνιου τόξου κατευθύνονται από και προς το κέντρο. Στα χαρτονομίσματα μικρότερης ονομαστικής αξίας (20 ευρώ και κάτω) υπάρχει μια ολογραφική λωρίδα. Εάν κοιτάξουμε το χαρτονόμισμα υπό γωνία, η εικόνα εναλλάσσεται μεταξύ του αριθμού που δηλώνει την αξία του, του λογότυπου € και ενός κύκλου με αστερίσκους.

Στην κάτω δεξιά γωνία της οπίσθιας όψης των χαρτονομισμάτων μεγαλύτερης ονομαστικής αξίας (50 ευρώ και άνω) εμφανίζεται ένας μεγάλος αριθμός δηλωτικός της αξίας τους τυπωμένος με OVI® (οπτικά μεταβλητό μελάνι), το οποίο αλλάζει χρώμα —από πορφυρό σε τόνους του καστανού ή του πράσινου της ελιάς— εάν κοιτάξουμε το χαρτονόμισμα υπό γωνία.

Στην οπίσθια όψη των χαρτονομισμάτων μικρότερης ονομαστικής αξίας (20 ευρώ και κάτω), μια ιριδίζουσα λωρίδα διατρέχει καθέτως το χαρτονόμισμα. Η λωρίδα αυτή περιλαμβάνει τον αριθμό που δηλώνει την αξία του χαρτονομίσματος και το λογότυπο €. Είναι σχεδόν αόρατη εάν κοιτάξετε το χαρτονόμισμα σε ευθεία γραμμή, όμως εάν το κοιτάξετε υπό γωνία, εκπέμπει μια λάμψη που θυμίζει μαργαριτάρι.

Kέρματα

Αμφιβόλου γνησιότητας κέρματα

ΠΡΟΣΟΧΗ!

Είναι συχνά δύσκολο να διακρίνει κανείς τα παραχαραγμένα κέρματα από τα γνήσια. Σε περίπτωση που υπάρχουν υπόνοιες (μεγάλες ποσότητες, εντοπισμός διαφορών κ.λπ.),απευθυνθείτε σε εμπειρογνώμονα.

Παραχαραγμένα κέρματα

Τα παραχαραγμένα κέρματα του ενός και των δύο ευρώ πολύ συχνά είτε δεν είναι μαγνητικά είτε είναι έντονα μαγνητικά. Τα παραχαραγμένα κέρματα του ευρώ μπορεί να είναι καλής ποιότητας οπτικά, αλλά συχνά το ανάγλυφό τους είναι υπερβολικά επίπεδο και η επιφάνειά τους φαίνεται συχνά ανομοιογενής.

Το σχέδιό τους επίσης μπορεί να φαίνεται παραμορφωμένο.

Γνήσια κέρματα

Τα γνήσια κέρματα του ενός και των δύο ευρώ είναι ελαφρώς μαγνητικά, ενώ τα κέρματα των 50 λεπτών δεν είναι μαγνητικά. Το ανάγλυφο του σχεδίου των γνήσιων κερμάτων βρίσκεται σε έντονη αντίθεση με την υπόλοιπη επιφάνεια του κέρματος.  Όλα τα περιγράμματα του αναγλύφου διακρίνονται σαφώς από την υπόλοιπη επιφάνεια.

ΤΙ ΚΑΝΟΥΜΕ ΟΤΑΝ ΕΝΤΟΠΙΖΟΥΜΕ ΠΑΡΑΧΑΡΑΓΜΕΝΑ ΕΥΡΩ;

1. ΕΞΑΚΡΙΒΩΣΤΕ ΤΟ ΡΟΛΟ ΤΟΥ ΑΤΟΜΟΥ ΠΟΥ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΗΣΕ ΤΑ ΠΑΡΑΧΑΡΑΓΜΕΝΑ ΚΕΡΜΑΤΑ Ή ΧΑΡΤΟΝΟΜΙΣΜΑΤΑ,

διαπιστώστε εάν:

¸ ο κάτοχός τους ενήργησε καλή τη πίστει·

¸ ο κάτοχός τους είναι αυτός που τα παραχάραξε·

¸ ο κάτοχός τους ανήκει σε οργανωμένη εγκληματική συμμορία που διαθέτει ένα ευρύ δίκτυο παραχαρακτών, μεταφορέων, διανομέων·

¸ η συγκεκριμένη περίπτωση αποτελεί μέρος ενός εθνικού ή διεθνούς φαινομένου.

2. ΕΞΑΚΡΙΒΩΣΤΕ TΙΣ ΑΚΡΙΒΕΙΣ ΠΕΡΙΣΤΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΑΔΙΚΗΜΑΤΟΣ:

¸ Εξακριβώστε πού και πότε διαπράχθηκε το αδίκημα, καθώς και τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά της διανομής των πλαστών νομισμάτων (ύποπτη συμπεριφορά — εξετάστε τους μάρτυρες).

¸  Αναζητήστε αποδεικτικά στοιχεία —ερευνήστε τον ύποπτο, το όχημα και τους χώρους που διέμενε και χρησιμοποιούσε, για να εντοπίσετε εάν έχει κρύψει και αλλού πλαστά χρήματα και/ή έχει αγοράσει αγαθά)— φοράτε γάντια!

¸  Αναζητήστε τον υπολογιστή, τον εκτυπωτή και τον εξοπλισμό παραχάραξης που χρησιμοποίησε.

¸ Εντοπίστε τα γνήσια κέρματα και χαρτονομίσματα που ενδεχομένως έχει ο ύποπτος — μήπως πρόκειται για ρέστα που έλαβε πληρώνοντας με τα παραχαραγμένα;

¸  Εντοπίστε επιπλέον συνένοχους — οι διανομείς παραχαραγμένων κερμάτων και χαρτονομισμάτων συχνά έχουν επάνω τους μόνο ένα παραχαραγμένο νόμισμα και φυλάσσουν τα υπόλοιπα σε ασφαλή χώρο ή όχημα.

¸ Ανακρίνετε τον ύποπτο σχετικά με την προέλευση, την ποσότητα και την τιμή αγοράς των χαρτονομισμάτων, τις επαφές που είχε κ.λπ.

3. ΚΑΤΑΣΧΕΤΕ ΠΑΝΤΟΤΕ ΤΑ ΠΑΡΑΧΑΡΑΓΜΕΝΑ ΚΕΡΜΑΤΑ ΚΑΙ ΧΑΡΤΟΝΟΜΙΣΜΑΤΑ:

¸ Κατάσχετε τα πλαστά χαρτονομίσματα συσκευάζοντάς τα συστηματικά.

¸ Μην καταστρέψετε τα παραχαραγμένα χαρτονομίσματα.

¸ Προσέξτε: επάνω τους μπορεί να υπάρχουν δακτυλικά αποτυπώματα κ.λπ.

¸ Ερευνήστε κρησφύγετα σε σπίτια, οχήματα, ασφαλίστε τις ατζέντες και τα κινητά τηλέφωνα κ.λπ.

4. ΕΝΗΜΕΡΩΣΤΕ ΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΡΜΟΔΙΑ

ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΧΑΡΑΞΕΙΣ σχετικά με:

¸ τις περιστάσεις που οδήγησαν στον εντοπισμό του παραχαραγμένου χαρτονομίσματος,

¸ τον αριθμό των χαρτονομισμάτων, αναφέροντας την ονομαστική τους αξία, τον αριθμό σειράς και τον αριθμό κλισέ,

¸ τα στοιχεία των συλληφθέντων.

5. ΕΑΝ ΕΝΤΟΠΙΣΕΤΕ ΕΞΟΠΛΙΣΜΟ ΠΑΡΑΧΑΡΑΞΗΣ

¸ Αποκλείστε το χώρο του αδικήματος. Περιορίστε την πρόσβαση στους υπολογιστές και απομονώστε τους από τις γραμμές του τηλεφώνου ώστε να μην είναι δυνατή η εξ αποστάσεως πρόσβαση σε αυτούς.

¸ ΜΗΝ ΘΕΣΕΤΕ ΣΕ ΛΕΙΤΟΥΡΓΙΑ Ή ΚΛΕΙΣΕΤΕ τους υπολογιστές.

¸ Επικοινωνήστε αμέσως με τη ΜΟΝΑΔΑ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΡΜΟΔΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΧΑΡΑΞΕΙΣ.

ΤΗΛΕΦΩΝΗΣΤΕ ΑΜΕΣΩΣ ΣΤΗ ΜΟΝΑΔΑ ΠΟΥ ΕΙΝΑΙ ΑΡΜΟΔΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΑΡΑΧΑΡΑΞΕΙΣ

Γενικές πληροφορίες

1. H παραχάραξη του νομίσματος προβλέπεται από τα ακόλουθα άρθρα του ελληνικού ποινικού κώδικα: 207 παραχάραξη, 208 και 208Α κυκλοφορία παραχαραγμένων νομισμάτων, 209 κιβδηλεία, 210 κυκλοφορία κίβδηλων νομισμάτων, 211 προπαρασκευαστικές πράξεις. Σχετικά είναι επίσης τα άρθρα 212, 213, 214, 215 και 218.

2. Σε κάθε περίπτωση, το παραχαραγμένο ή αμφιβόλου γνησιότητας χαρτονόμισμα ή κέρμα κατάσχεται σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 251–269, 270–274 και 275–304 του κώδικα ποινικής δικονομίας, συντάσσεται δικογραφία και τελούνται όλες οι προανακριτικές και προδικαστικές πράξεις που απαιτούνται κατά τις παραμέτρους της κάθε περίπτωσης.

3. Τα πειστήρια που κατάσχονται αποστέλλονται άμεσα στο Εργαστήριο διερεύνησης πλαστογραφίας, παραχάραξης, κιβδηλείας και πλαστότητας εντύπων και αξιών/Εθνικό Κέντρο Ανάλυσης Ευρώ της

Διεύθυνσης Εγκληματολογικών Ερευνών, σε κλειστό φάκελο χωρίς να αλλοιώνονται με κανένα τεχνητό μέσο (τρύπημα, συρραφή, σφράγισμα κ.λπ.) που μπορεί να δυσχεραίνει την εργαστηριακή τους εξέταση.

Ανίχνευση παραχαραγμένων νομισμάτων

Εθνικές πληροφορίες

1. Σε περιπτώσεις εντοπισμού παραχαραγμένων ή αμφιβόλου γνησιότητας χαρτονομισμάτων ή κερμάτων ευρώ, αρμόδιο να προβεί στις απαιτούμενες προανακριτικές πράξεις ώστε να ερευνηθεί η υπόθεση

είναι το οικείο Τμήμα ή Γραφείο Ασφαλείας. Με το πέρας της έρευνας, συντάσσεται δικογραφία που αποστέλλεται στον αρμόδιο εισαγγελέα πλημμελειοδικών. Τα πειστήρια αποστέλλονται προς εξέταση στη

Διεύθυνση Εγκληματολογικών Ερευνών/Τμήμα 5ο/Εργαστήριο διερεύνησης πλαστογραφίας, παραχάραξης, κιβδηλείας και πλαστότητας εντύπων και αξιών/Εθνικό Κέντρο Ανάλυσης Ευρώ. Υποβάλλεται δελτίο αναφοράς συμβάντος με λεπτομέρειες για την υπόθεση μαζί με τα πειστήρια. Σε περιπτώσεις όπου υφίσταται σύλληψη δραστών, κύκλωμα διακίνησης, παράνομο εργαστήριο κατασκευής, κατάσχεση μεγάλων ποσοτήτων παραχαραγμένων και σε κάθε σοβαρή περίπτωση παραχάραξης νομισμάτων, απαιτείται η άμεση τηλεφωνική ενημέρωση του Εθνικού Κέντρου Ανάλυσης Ευρώ, ενώ το δελτίο αναφοράς συμβάντος θα υποβάλλεται αμέσως μέσω τηλεομοιοτυπίας (φαξ).

2. Σε περιπτώσεις που προσκομίζονται στις Υπηρεσίες της Ελληνικής Αστυνομίας (Τ.Α. ή Α.Τ.) —οι οποίες ενεργούν ως προανακριτικές Αρχές, όπως εκτέθηκε παραπάνω— από υποκαταστήματα της Τράπεζας της Ελλάδος ή από κέντρα διαλογής και καταμέτρησης άλλων πιστωτικών ιδρυμάτων παραχαραγμένα ή αμφιβόλου γνησιότητας τραπεζογραμμάτια και κέρματα ευρώ, αυτά παραλαμβάνονται,

φυλάσσονται και αποστέλλονται άμεσα στο Ε.Δ.Π.Π.Κ. της Δ.Ε.Ε., σύμφωνα με τις διατάξεις του κώδικα ποινικής δικονομίας.

Πληροφορίες σχετικά με ευρωπαϊκά όργανα

Στους παρακάτω ιστότοπους μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες από την ΕΕ σχετικά με την παραχάραξη συναλλάγματος:

Κεντρικά γραφεία Ευρωπόλ/EΕ:
http://www.europol.europa.eu

Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα:
http://www.ecb.int

Ευρωπαϊκή Επιτροπή/OLAF:
http://www.ec.europa.eu/dgs/olaf

Ιντερπόλ: http://www.interpol.int

Ιστότοπος EURO CHECK: για τον έλεγχο παραχαράξεων. Για να αποκτήσετε πρόσβαση στον ιστότοπο αυτό επικοινωνήστε με την εθνική κεντρική υπηρεσία.